|
 Reykjavík
30. marz 2006.
Á
aðalfundi Félags leiðsögumanna í febrúar 2005 voru samþykkt
ný lög, sem gerðu félagið að stéttarfélagi. Allar götur frá
upphafi (6. júní 1972) var það fagfélag og ófaglærðum var
ekki veitt félagsaðild. (sjá
Lög
Fl. 1999 og 2004).
Undirrituðum finnst full ástæða til að rekja aðdraganda og
afleiðingar
þessara breytinga frá eigin sjónarhóli.
Hann og fjöldi annarra félaga eiga sinn þátt í þessum
hörmungum með andvara- og aðgerðarleysi.
Einn fyrrverandi formanna var mér vitanlega
fyrsti talsmaður þessara breytinga. Honum verður þó ekki
kennt um að stíga þetta örlagaríka skref, því þarnæsti
formaður á skömmina af því. Hinn fyrrnefndi á
engu að síður hlut að máli, því hann stuðlaði að
lagabreytingunum.
Stjórn félagsins leitaði álits Magnúsar
Norðdahls, lögfræðings ASÍ, á stöðu félagsins, þegar
gervileiðsögumenn leituðu inngöngu í félagið og tveir þeirra
hótuðu lögsókn, léti félagið ekki af andstöðu sinni.
Lögfræðingur ASÍ tjáði stjórninni, að öllum væri frjáls
aðgangur að stéttarfélögum, ekki sízt, ef viðkomandi
umsækjandi hefði greitt lögboðin gjöld til félagsins.
Hann studdi mál sitt með einhverjum dómum, sem féllu sækjendum í
hag.
Viðbrögð stjórnar F.l. voru að knýja fram breytingar á lögum
félagsins til að opna það fyrir þessum og síðari umsækjendum
um aðild. Kynning á þessum fyrirhuguðu breytingum var
vægast sagt ófullnægjandi og stjórnin nennti ekki eða hafði
ekki hugrekki til að láta reyna á rétt félagsmanna til að
vera áfram í eigin fagfélagi án afskipta annarra.
Heilaþvotturinn hjá ASÍ tókst svona dæmalaust vel.
Ábyrgðarmenn félagsins hafa marglýst því yfir
á fundum, að ekkert annað hafi komið til greina en að opna
fyrir ófaglærðu fólki. Röksemdirnar voru
og eru aðallega þær, að
það hefði greitt til sjóða félagsins. Það var jafnvel tekið
við greiðslum frá kokkum Það er með endemum að þurfa að
hlusta á "afsökun", sem er gjörsamlega ógild
og út úr kú. Hún er
opinber viðurkenning á aumkunarverðu aðgerðarleysi viðkomandi stjórna og
skorti á lögbundnu eftirliti með
bókhaldi félagsins.
Það átti að endursenda þessar greiðslur jafnharðan. Vonandi verður hægt að endurgreiða
þetta fé eftir lagabreytingar á næsta aðalfundi. Til þess
að svo megi verða, hljótum við að krefjast þess, að
núverandi stjórn fari sparlega með sjóðii
félagsins.
Nýlegt álit (18.01.06) lögfræðinganna Halldórs
Jónssonar hrl. Og Tómasar Eiríkssonar hdl, er svohljóðandi:
Samkvæmt framansögú er það álti mitt, að Félagi
leiðsögumanna hafi verið og sé heimilt að setja í lög sín
skilyrði um tiltekna menntun og/eða starfsréttindi
félagsmanna. Að núgildandi lögum félagsins verður
ófaglærðum leiösögumönnum hins vegar ekki meinuð aðild að
því. Unnt er að breyta lögum félagsins á aðalfundi samkvæmt
ákvæðum laganna þar um. Hvaða áhrif slíkar breytingar hafa
á stöðu ófaglærðra félagsmanna fer eftir því, hvaða
breytingar eru samþykktar. Vísast til umfjöllunar hér að
framan um kosti, sem til greina koma. Sjá
Lögfræðiálit. (Greinargerðin er
líka í
heild á heimasíðu Fl.
www.touristguide.is undir liðnum félagsmál. Ath.: nota aðgangsorð og lykilorð, sem er félagsnúmer viðkomandi).
Eftir stórslysið á aðalfundinum 2005,
kórónaði formaðurinn óheillaverkið með því að loka félagatalinu
á heimasíðu félagsins. Konan tók ekki sönsum og það kom úr óvæntustu
átt á félagsfundi 18. janúar 2006, þegar einn fundarmanna
ruddist átölulaust fram á völlinn í upphafi fundarins og bar
fram tillögu til ályktunar um að þáverandi formaður segði af sér á næsta aðalfundi. (Þetta er eitt margra dæma
um vanþróaðan félagsþroska okkar og dugleysi fundarstjóra.)
Tillagan var samþykkt og formaðurinn lét ekki á sér standa og sagði tafarlaust af sér.
Mikið var rifizt og skammazt vegna horfna félagatalsins.
Fagfélögum fannst þeir vera í gíslingu yfirtökumanna
félagsins og finnst það enn þá, því félagatalið var loks
opnað á
læsta hluta heimasíðunnar, lokað fyrir vinnuveitendum okkar,
þannig að félagið okkar er enn þá að vinna gegn hagsmunum
okkar. Félagatalið er búið að vera lokað í u.þ.b. eitt ár og
stórnir félagsins lofuðu margoft að opna það, síðast á
fagdeildarfundi 29. marz síðastliðinn.
Á síðasta aðalfundi var varaformaðurinn kosin formaður til tveggja ára. Undirritaður
þekkir þessa konu alls ekki og er ekki dómbær um, hvern mann
hún hefur að geyma, en framkoma hennar á fagdeildarfundinum
29. marz 2006 var ekki til fyrirmyndar, þegar Birna G.
Bjarnleifsdóttir spurði um fjölda félaga, sem Fl. á aðild að.
Nýkjörinn formaður sagðist ekki nenna að svara Birnu, því að þetta
væri fagdeildarfundur en ekki félagsfundur.
“Landinu virðing – Lífinu hlýja” eru kjörorð félagsins.
Eins og stendur er fjöldi faglærðra félaga nálægt 590.
Nálægt 205 þeirra eru fullgildir félagar + 155 (ekki í
fagdeild), þ.e. líka í
stéttarfélaginu. Við greiðum 4.000.- kr. árgjald til
fagdeildar en þurfum að bæta við greiðslum til sjóða
stéttarfélagsins (félagssjóður 1%, sjúkrasjóður 1,5% og
endurmenntunarsjóður 0,25%) til að teljast fullgildir
félagar. Þá fyrst höfum við málfrelsi, tillögurétt,
kosningarétt og kjörgengi í félaginu.
Þetta fyrirkomulag er að mestu eins og fyrir
umskiptin 2005. Þeir, sem greiddu aðeins árgjald til
félagsins voru ekki fullgildir félagar. Þannig verður
það einnig eftir lagabreytingar á aðalfundi í janúar 2007,
nái þær fram að ganga.
Stéttarfélagið heldur félagsfundi, þar sem allar ákvarðanir
eru teknar fyrir félagið i heild. Þar voru, skv.
síðustu tölum, 205 félagar bæði í fagdeild og stéttarfélagi.
Til viðbótar voru 230 í fagdeild, en akki í stéttarfélaginu.
og alls 155 faglærðir í stéttarfélaginu án þess að vera í
fagdeild. Niðurstaðan hlýtur því að vera, að faglært
fólk í stéttarfélaginu telji 360. Fjöldi
"ófaglærðra" félaga stéttarfélagsins var á milli 80 og 90,
þannig faglært fólk er þar í meirihluta, Meirihlutinn er
nægur til að tryggja breytingu lögum félagsins á næsta
aðalfundi. Þar þarf 2/3 hluta atkvæða til
lagabreytinga og slíkan meirihluta verðum við að tryggja.
Því er nauðsynlegt, að sem flestir fagdeildarmenn í
stéttarfélaginu komi á fundinn. Við verðum að
leiðrétta mistökin, sem við gerðum 2005.
(Breyting upprunalegs texta sett inn 08.04.06 í samræmi
við frettatilkynningu á
www.tourisguide.is vegna innheimtu fasts árgjalds til
fagdeildar).
*NB. Ofangreindar tölur rekast hver á annars horn og ýmsar tölur hafa
verið á sveimi, síðast á fagdeildarfundi 29. marz sl.
Það var augljóst þá, að stjórnarfólk var ekki með þessar
tölur á hreinu og svo er enn.
Fyrsta skrefið í átt að endurreisn félagsins
er að losna úr viðjum ASÍ. Félagið okkar á ekki heima þar.
Láglaunastefna ASÍ heldur okkur í spennitreyju á
launasviðinu og viðsemjendur okkar taka lítið mark á okkur
eftir breytingarnar 2005. Þeir glotta í laumi við
samningaborðið og aðrir hlæja hátt að heimsku okkar.
Nú stöndum við frammi fyrir ákvörðun um framhaldið. Eigum
við - meirihlutinn - að láta þetta yfir okkur ganga? Er ekki
bezta lausnin að sem flestir fagdeildarmenn greiði lágmarksgjald til sjóða
stéttarfélagsins til að öðlast full félagsréttindi? Þá verða
þeir í meirihluta sem fullgildir félagar og geta snúið dæminu við á næsta aðalfundi (2007.
Krefst 2/3 hluta atvæða). Þá getum við losað okkur við
ófaglærða fólkið með ákveðnum skilyrðum (sjá
lögfræðiálit).
Eitt félag – einslit hjörð. Þannig var það áður.
Leiðréttum mistökin!
Þá getum við
farið að snúa okkur að baráttu fyrir viðurkenningu menntunar
okkar á háskólastigi, sem leiðir sjálfkrafa til aukinnar
viðurkenningar starfsins (sambærilegt við löggildingu).
Þá getum við farið að krefjast hærri launa og
hættum að sóa tímanum í óverðug verkefni. Hagsmunamál
okkar hafa setið of lengi á hakanum vegna innbyrðis ófriðar.
Andvaraleysi okkar hefur komið okkur í núverandi stöðu.
Núna verðum við að hrista af okkur slenið og gera eitthvað í
málunum.
Núna á dögunum bárust fréttir um samþykkt Evrópusambandsins
um frjálsa för og búsetu vinnuafls á evrópska efnahagssvæðinu, þ.m.t.
frá nýju sambandsríkjunum, sem verða öll að teljast
láglaunaríki með gífurlegt atvinnuleysi. Við höfum
þegar reynsluna af síauknum fjölda gervileiðsögumanna, sem
ganga í störf okkar átölulaust og fengum ekki og fáum ekki
stuðning yfirvalda til að stemma stigu við þeirri þróun.
Við eigum þess kost að koma menntun okkar á háskólastig, sem
virðist einfaldasta lausnin á þessum vanda, því þá fyrst
getum við farið að beita yfirvöld nægilegum þrýstingi til að
vernda starfsréttindi okkar. Þá fyrst getum við farið
að semja um mannsæmandi laun fyrir ómetanlegt framlag okkar
til gæðaferðaþjónustu.
Skúli Thoroddsen hjá
Starfsgreinasambandinu var tekinn tali í fjölmiðlum og lýsti
því yfir, að eina leiðin til að komast hjá því, að Ísland
verði láglaunaland, sé að boða hið norræna
vinnumarkaðskerfi í nýju sambandsríkjunum. Hversu
árangursríkt haldið þið að slíkt "trúboð" verði? (Viðbót
við upprunalegan texta 20.04.06).
Vinsamlegast skoðið
Lög Fl. 2007. Þar eru
drög að breyttum lögum fyrir fagfélagið, sem verða vonandi
að veruleika, ef allir standa saman. Athugið, að við
getum mótað tillögur okkar til lagabreytinga til 20.
desember 2006.
Skrifað daginn eftir fagfélagsfund, 30.
marz 2006.
Friðrik Haraldsson
Hverafold 48, 112 Rvík,
Sími og fax: 567-6242 og 897-1233
info@nat.is
www.nat.is
PS. Undirritaður fór á fund Halldóru Friðjónsdóttur, forseta
BHM, til að kanna jarðveginn fyrir fagfélag leiðsögumanna í
samtökunum og fékk góðar undirtektir. Næsta skrefið lá
í Ösku, hús jarð- og landfræðiskorar Háskóla Íslands, á fund
Önnu Dóru Snæþórsdóttur, lektors og aðstoðarprófessors, sem
annast greinar tengdar ferðamálafræðum. Hún var hin
jákvæðasta og taldi meinbugina einkum vera fjárhagslegs
eðlis, þ.e.a.s. að tryggja yrði fjárhagslegar undirstöður
kennslu almennrar leiðsögu í hennar deild til að hún gæti
hafizt.
Núna er framgangur þessa mikilvæga máls í höndum stjórnar
F.l. samkvæmt bráðabirgðaákvæði 9. gr. laga félagsins.
Krafa fagdeildarfólks hlýtur að vera sú, að stjórnin
einbeiti sér undarbragðalaust að lögbundinni skyldu sinni og
haldi þessu starfi markvisst og skipulega áfram.
Miðað við nýjustu fréttir frá stjórninni, er hún enn þá að
hjakka í sama gamla farinu. Hún sendi nefnd fjögurra
manna í gjörsamlega tilgangs- og árangurslausan leiðangur á
fund ferðamálaráðherra 3. apríl 2006 til að jarma út ígildi
löggildingar leiðsögustarfsins.
Slóð félagsins á þessari braut er orðin jafnslitin og fornleiðin
yfir hraunbreiður Hellisheiðar vestri og allar svona
tilraunir hafa
verið tímasóun. |
