|
Íslendingar búa á mörkum hinnar landfræðilegu
Norður-Ameríku og Evrópu sé hryggur Mið-Atlantshafsins notaður til
viðmiðunar, enda er landið útvörður álfunnar í vestri.
Stutt er héðan til næsta lands, Grænlands, sem tilheyrir Norður-Ameríku.
Atlantshafsströnd Evrópu og eyjar vestan hennar eru vesturmörk
álfunnar, Miðjarðarhafið suðurmörkin, Bosporus, Kákasusfjöll og Úralfjöll
suðaustur og austurmörkin og íshafið að norðanverðu.
Evrópa er á sama fleka jarðar og Asía og því er oft talað um
álfurnar í sama vetfangi sem Evrasíu. Það
er því flest skylt með þessum tveimur heimsálfum land- og
jarðfræðilega. Evrópa
er minni og með færri
íbúa.
Álfunni er gjarnan
skipt í Norður-, Austur-, Suður-, Vestur- og Mið-Evrópu, bæði
landfræðilega og þegar talað er um mannfólkið og uppruna þess.
Þess verður þó að gæta, að flestir Evrópubúar eru af austrænum
stofnum, sem flæddu yfir álfuna undanfarnar teinaldir og mest er vitað
um fyrstu fimm aldir okkar tímatals. Menningarþróun Evrópu hófst mun síðar en í Asíu, en
hefur skotizt fram úr henni á mörgum sviðum.
Evrópa nær ekki eins
langt suður á bóginn og Asía og þess vegna er fjölbreytni flóru og
fánu ekki eins mikil, þótt landslagsmunstrin séu svipuð og jafnmargvísleg.
Evrópa státar af háum fjöllum og víðáttumiklum láglendissvæðum,
sem henta vel til landbúnaðar og borgum, bæði innanlands og við sjávarsíðuna. Minna er um eyðimerkur í Evrópu en í hinum heimsálfunum
og veðurfar ræðst af legunni frá tempraða beltinu í suðri til
kuldabeltisins í norðri.
Flestir Evrópubúar
eru hvítir en þó alls ekki einsleitir, því að uppruninn er
mismunandi. Búseta þeirra
er ekki endilega í samræmi við þjóðerni vegna pólitískrar
skiptingar álfunnar í kjölfar tveggja blóðugra heimsstyrjalda og æ
fleiri flytjast til Evrópu frá öðrum álfum, einkum fyrrum nýlendum
og áhrifasvæðum Evrópulanda. Fjöldi
tungumála er talaður í álfunni. Flest
eru þau af indógermönskum stofni en önnur óskyldari eru af Úralstofni,
Kákasusstofni og baskamál.
.
|